Connector Ability test: uitleg, verloop en oefenvragen

Heb je een uitnodiging gekregen voor de Connector Ability, dan maak je een online capaciteitentest die GITP zelf heeft ontwikkeld. Hieronder lees je wat de test meet, hoe het adaptieve systeem werkt, hoe lang je bezig bent en wat er met je score gebeurt. Daarna oefen je met acht zelfgemaakte opgaven in de stijl van de onderdelen.

Wat is de Connector Ability?

De Connector Ability is volgens GITP een online intelligentietest die de g-factor meet: de algemene intelligentiefactor. GITP legt in de kandidatenhandleiding uit dat intelligentie voorspelt hoe gemakkelijk iemand nieuwe problemen oplost en nieuwe informatie leert. Op de Engelstalige productpagina noemt GITP cognitieve capaciteiten zoals analytisch vermogen de belangrijkste voorspellers van succes in werk.

Werkgevers gebruiken de test volgens GITP vaak als voorselectie: wie voldoet aan het gewenste denkniveau, gaat door naar de rest van de procedure.

Meer over GITP als bureau, de verschillende soorten assessments en het gesprek met de psycholoog lees je in het artikel over het GITP assessment. Dit artikel gaat alleen over de Connector Ability zelf.

De drie onderdelen

Volgens de handleiding van GITP bestaat de Connector Ability uit drie onderdelen:

  • Figuurreeksen. Je ziet een rij figuren die volgens een of meer regels verandert en kiest het figuur dat de reeks voortzet.
  • Matrixen. Je ziet een raster met figuren waarin één vak leeg is en kiest het figuur dat het raster logisch afmaakt.
  • Cijferreeksen. Je ziet een rij getallen en zoekt het getal dat volgt.

Ook de cijferreeksen draaien om patronen, niet om rekenwerk. GITP noemt de test op de productpagina taal- en cultuuronafhankelijk.

De Connector Verbal Analogies

Soms krijg je naast de Connector Ability ook de Connector Verbal Analogies. Volgens GITP meet die test verbale cognitieve capaciteiten: het vermogen om conceptuele relaties tussen woordparen te herkennen. Verwacht opgaven waarin je de relatie tussen woordparen herkent, bijvoorbeeld van het type "A staat tot B zoals C staat tot ...". Deze test bestaat uit één onderdeel en duurt volgens GITP ongeveer tien tot twintig minuten, inclusief uitleg en voorbeeldvragen. Wil je dat type opgave goed onder de knie krijgen, kijk dan ook bij de verbale analogie vragen.

Zo werkt het adaptieve systeem

GITP noemt beide Connector-tests computer adaptieve testen. Dat heeft een paar praktische gevolgen.

Je krijgt je eigen set vragen. Het aantal vragen per onderdeel hangt af van je antwoorden. Het programma blijft vragen aanbieden totdat het je probleemoplossend vermogen goed kan inschatten. Bij adaptieve tests wordt de volgende vraag na een goed antwoord in de regel moeilijker, dus voelt het op een gegeven moment zwaar. Dat is normaal.

Tijd per vraag. Volgens GITP heb je per vraag een beperkt aantal minuten, en voor de meeste mensen is die tijd ruim voldoende. Het exacte aantal staat niet in de openbare handleiding. Zorgvuldigheid telt dus meer dan snelheid.

Gokken loont. GITP schrijft dat een leeg antwoord als fout telt en dat een fout antwoord niet wordt afgestraft. Streep weg wat zeker niet klopt en kies uit wat overblijft.

Het verloop voor jou als kandidaat

De uitnodiging

Maak je de test thuis, dan krijg je een e-mail met een directe link of met een link naar een portal van waaruit je de test opent. De organisatie die je uitnodigt, bepaalt of je thuis of onder toezicht test, binnen welke termijn je de test moet afronden en wat er daarna met de uitslag gebeurt.

Uitleg en voorbeeldvragen

Elk onderdeel begint met uitleg en voorbeeldvragen, die je volgens GITP in je eigen tempo doorneemt, zonder tijdsdruk. Bij elke voorbeeldvraag zie je het goede antwoord met uitleg. Lees door tot je zeker weet wat de bedoeling is; daarna begin je aan de echte vragen.

GITP biedt ook een oefentest aan, met dezelfde uitleg en voorbeeldvragen als de officiële test. Je kunt hem zo vaak maken als je wilt, maar het zijn steeds dezelfde vragen. Een hogere score bij herhaling zegt dus vooral dat je ze herkent.

Apparaat en omgeving

Volgens de handleiding kun je de test alleen op een laptop of tablet maken; andere apparaten sluiten de test af. Bij een thuistest werk je alleen en zonder hulpmiddelen, behalve pen en papier. Kies een moment waarop je een tot anderhalf uur ongestoord kunt werken.

Hoe lang duurt het?

Voor de Connector Ability adviseert GITP rekening te houden met ongeveer een uur, inclusief uitleg en voorbeeldvragen. Je kunt sneller klaar zijn, zeker als je vooraf hebt geoefend. Komt de Verbal Analogies erbij, tel dan nog tien tot twintig minuten op.

Loopt de test vast, sluit dan je browser, controleer je verbinding en open de link opnieuw. Volgens GITP zijn je antwoorden op de echte vragen opgeslagen en ga je verder waar je was.

De controletest onder toezicht

Na een thuistest kan de organisatie je score controleren met een vervolgtest onder toezicht. Volgens GITP vindt die altijd op een door de organisatie gekozen plek plaats en duurt hij ongeveer even lang als de eerste test. Een score die je met hulp haalt, moet je daar dus zelf herhalen.

Je uitslag en wat die betekent

Je antwoorden worden door de computer nagekeken. In de rapportage worden je scores volgens GITP vergeleken met de scores van mensen met een vergelijkbaar opleidingsniveau. Je krijgt dus geen IQ-score, maar een genormeerde score ten opzichte van een normgroep. Op de productpagina staat daarnaast dat het rapport direct na afronding beschikbaar is, met jouw toestemming. In veel gevallen kun je de uitslag volgens de handleiding zelf downloaden in je account; soms hoor je hem van de organisatie.

Het rapport van de oefentest is grover: vijf categorieën, van links (dit type problemen kost je meer moeite dan je normgroep) tot rechts (minder moeite). De organisatie baseert zich volgens GITP op de echte test, die nauwkeuriger is.

Een nuttig ijkpunt uit de handleiding: een gemiddelde score komt globaal overeen met een IQ van 90 bij vmbo, 100 bij mbo, 110 bij hbo of bachelor en 115 bij wo of master. Tegen een wo-normgroep is "gemiddeld" dus een hoog niveau. Vraag gerust met welke normgroep je wordt vergeleken.

Op de productpagina meldt GITP verder dat de test door COTAN van het NIP en door EFPA als goed is beoordeeld. Heb je de test eerder voor een andere werkgever gemaakt, vraag dan of je dat rapport opnieuw mag gebruiken; dat hangt volgens GITP onder meer af van de normgroep.

Dyslexie of dyscalculie? Volgens GITP is de invloed op de Connector Ability niet groot, maar meld het toch vooraf; bij de Verbal Analogies is melden zeker nodig.

Oefenvragen in de stijl van de Connector Ability

Deze acht opgaven heb ik zelf gemaakt. Het zijn geen echte vragen uit de test. Omdat dit een tekstartikel is, beschrijf ik figuren in woorden. Geef jezelf per opgave ongeveer een minuut en bedenk je antwoord voordat je de opties leest.

Oefenvraag 1

Welk getal volgt in de reeks 3, 5, 9, 15, 23, ...?

A. 31 B. 33 C. 35 D. 39

Antwoord: B. Het verschil tussen opeenvolgende getallen neemt steeds met 2 toe: +2, +4, +6, +8. De volgende stap is +10, dus 23 + 10 = 33.

Oefenvraag 2

Welk getal volgt in de reeks 2, 6, 3, 9, 6, 18, ...?

A. 15 B. 21 C. 54 D. 12

Antwoord: A. De reeks wisselt twee bewerkingen af: maal 3, min 3. Dus 2 maal 3 is 6, min 3 is 3, maal 3 is 9, min 3 is 6, maal 3 is 18, en dan min 3 is 15. Optie C is de valkuil voor wie alleen het vermenigvuldigen ziet.

Oefenvraag 3

Welk getal volgt in de reeks 2, 3, 5, 8, 12, 17, ...?

A. 21 B. 22 C. 23 D. 29

Antwoord: C. De verschillen zijn 1, 2, 3, 4, 5, dus het volgende verschil is 6: 17 + 6 = 23. Het begin 2, 3, 5, 8 lijkt op een reeks waarin je de twee vorige getallen optelt, maar dan zou na 8 het getal 13 komen, niet 12. Controleer een vermoeden altijd op de hele reeks.

Oefenvraag 4

Een figuurreeks bestaat uit vijf vierkanten. In elk vierkant staat een stip in een hoek. Vierkant 1: wit, stip linksboven. Vierkant 2: zwart, stip rechtsboven. Vierkant 3: wit, stip rechtsonder. Vierkant 4: zwart, stip linksonder. Vierkant 5: wit, stip linksboven. Welk vierkant komt op plaats 6?

A. Wit vierkant, stip rechtsboven B. Zwart vierkant, stip rechtsboven C. Zwart vierkant, stip linksonder D. Zwart vierkant, stip linksboven

Antwoord: B. Er spelen twee regels tegelijk. De stip schuift elke stap een hoek met de klok mee, dus na linksboven komt rechtsboven. De kleur wisselt elke stap tussen wit en zwart, dus na wit komt zwart.

Oefenvraag 5

Een figuurreeks bestaat uit vier vakjes, elk met een streep en een aantal stippen. Vakje 1: verticale streep, één stip. Vakje 2: diagonale streep van linksonder naar rechtsboven, twee stippen. Vakje 3: horizontale streep, drie stippen. Vakje 4: diagonale streep van linksboven naar rechtsonder, vier stippen. Wat staat er in vakje 5?

A. Verticale streep, vijf stippen B. Horizontale streep, vijf stippen C. Verticale streep, vier stippen D. Diagonale streep van linksonder naar rechtsboven, vijf stippen

Antwoord: A. De streep draait elke stap 45 graden met de klok mee. Na vier stappen van 45 graden is hij 180 graden gedraaid en staat hij weer verticaal. Het aantal stippen loopt op met één, dus vijf.

Oefenvraag 6

Een matrix van drie bij drie vakjes. Rij 1: cirkel met één stip, vierkant met twee stippen, driehoek met drie stippen. Rij 2: vierkant met drie stippen, driehoek met één stip, cirkel met twee stippen. Rij 3: driehoek met twee stippen, cirkel met drie stippen, leeg vak. Wat hoort in het lege vak?

A. Vierkant met één stip B. Vierkant met drie stippen C. Driehoek met één stip D. Cirkel met één stip

Antwoord: A. In elke rij en elke kolom komt elke vorm en elk aantal stippen precies één keer voor. In rij 3 ontbreken het vierkant en het aantal één. Controleer met kolom 3: daar staan al een driehoek en een cirkel, en drie en twee stippen. Ook die kant wijst naar een vierkant met één stip.

Oefenvraag 7

Een matrix van drie bij drie vakjes met alleen stippen. Rij 1: 5 stippen, 2 stippen, 3 stippen. Rij 2: 7 stippen, 3 stippen, 4 stippen. Rij 3: 9 stippen, 4 stippen, leeg vak. Hoeveel stippen horen in het lege vak?

A. 4 B. 5 C. 6 D. 13

Antwoord: B. In elke rij is het derde vak het eerste min het tweede: 5 min 2 is 3, 7 min 3 is 4, dus 9 min 4 is 5. De kolommen bevestigen dat: kolom 3 loopt op van 3 naar 4 naar 5. Optie D krijg je als je optelt in plaats van aftrekt.

Oefenvraag 8

Deze opgave is in de stijl van de Connector Verbal Analogies. Thermometer staat tot temperatuur zoals weegschaal staat tot ...?

A. Kilogram B. Gewicht C. Keuken D. Evenwicht

Antwoord: B. Een thermometer is een instrument dat temperatuur meet, dus zoek je wat een weegschaal meet: gewicht. Kilogram is de eenheid waarin je gewicht uitdrukt, niet de grootheid zelf. Die afleider vangt kandidaten die het verband niet precies benoemen.

Meer reeksen met uitleg vind je bij cijferreeksen oefenen en bij de figuurreeks vragen. Voor matrixen is de abstract redeneren test gids een goede volgende stap.

Aanpak die werkt

Benoem de regel in woorden. Schrijf op wat er gebeurt: "stip schuift een hoek op, kleur wisselt". Wie de regel kan benoemen, kiest zelden een afleider.

Figuren: loop een vast rijtje af. Positie, draaiing, aantal, kleur, grootte, vorm. Reken op twee regels tegelijk.

Cijferreeksen: verschillen eerst. Zie je in de verschillen niets, probeer dan vermenigvuldigen of afwisselende bewerkingen. Kladpapier mag, dus gebruik het.

Matrix: check rij én kolom. Pas als beide kloppen, klik je.

Veelgemaakte fouten

  • De uitleg overslaan. Het voorbeeldgedeelte is niet getimed; wie erdoorheen klikt, twijfelt later.
  • Leeg laten. Een leeg antwoord telt als fout, een gok kan goed zijn.
  • Te snel een regel aannemen. Zie oefenvraag 3.
  • Hulp inschakelen bij de thuistest. De controletest onder toezicht laat dan een heel ander beeld zien.

Oefenplan van 1 tot 2 weken

Dag 1 en 2: maak de oefentest van GITP of een vergelijkbare getimede set. Noteer per fout welke regel je miste.

Dag 3 tot 7: oefen dagelijks twintig tot dertig minuten, telkens één onderdeel als hoofdthema, te beginnen met je zwakste.

Dag 8 tot 10: maak gemengde sets, zorgvuldig in plaats van gehaast.

Laatste dagen: maak één volledige set op een laptop, plan anderhalf uur rust voor de test en zorg dat je uitgerust bent.

Wil je gericht oefenen met figuurreeksen en matrixen op tijd, kijk dan bij abstract redeneren oefenen. Twijfel je welke training bij jouw uitnodiging past, gebruik dan vind de juiste test.

Veelgestelde vragen

Wat is de Connector Ability?

De Connector Ability is een online intelligentietest van GITP die de algemene intelligentiefactor meet, ook wel de g-factor. De test bestaat uit drie onderdelen: figuurreeksen, matrixen en cijferreeksen. Werkgevers gebruiken hem volgens GITP vaak als voorselectie.

Hoe lang duurt de Connector Ability?

GITP adviseert rekening te houden met ongeveer een uur, inclusief de uitleg en voorbeeldvragen. Het kan sneller. Plan zelf een moment waarop je een tot anderhalf uur ongestoord kunt werken. De aanvullende Connector Verbal Analogies duurt volgens GITP ongeveer tien tot twintig minuten.

Is de Connector Ability adaptief?

Ja. Volgens GITP is het een computer adaptieve test. Het aantal vragen per onderdeel hangt af van je antwoorden, en de computer stelt vragen totdat je niveau goed is in te schatten. Daardoor krijgt niet iedereen dezelfde vragen of hetzelfde aantal vragen.

Kan ik beter gokken bij de Connector Ability?

Ja. GITP schrijft dat een fout antwoord niet wordt afgestraft, terwijl een leeg antwoord als fout telt. Weet je het echt niet, kies dan het meest waarschijnlijke antwoord in plaats van de tijd te laten verlopen.

Hoe wordt mijn score bij de Connector Ability bepaald?

Je score wordt vergeleken met die van mensen met een vergelijkbaar opleidingsniveau, een normgroep. Je krijgt dus geen IQ-score maar een genormeerde score. In veel gevallen kun je de uitslag zelf downloaden in je account.

Kan ik de Connector Ability op mijn telefoon maken?

Nee. Volgens de kandidatenhandleiding van GITP kun je de test alleen op een laptop of tablet maken, omdat de opgaven een minimale schermresolutie nodig hebben. Andere apparaten sluiten de test af.

Over de auteur

Ingmar van Maurik is specialist in test- en sollicitatievoorbereiding en helpt kandidaten beter te presteren in selectieprocedures.

Bronnen

GITP, Handleiding en FAQ Connector Ability en Verbal Analogies (juli 2023): https://gitp-production.s3-eu-west-1.amazonaws.com/Handleiding-en-FAQ-Connector-Ability-en-Verbal-Analogies-NL.pdf GITP, Connector Ability: fair and reliable measurement of cognitive capacities: https://www.gitp.nl/en/our-services/assessments/cognitive-capacities