CV maken: opbouw, voorbeelden en wat recruiters écht lezen
Een recruiter met tachtig sollicitaties op een vacature leest je cv niet van boven naar beneden. Hij scant: functietitel, werkgever, periode, een paar resultaten, opleiding. Dit artikel laat zien hoe je een cv opbouwt dat die scan overleeft, met een voorbeeld van een werkervaringsblok vóór en ná het herschrijven.
Wat een recruiter in de eerste halve minuut zoekt
De VDAB vat het nuchter samen: een werkgever besteedt maar enkele seconden aan de eerste screening van een cv. In die tijd wil een recruiter drie vragen beantwoorden.
- Heeft deze persoon de functie of ervaring die we zoeken?
- Klopt het niveau (opleiding, verantwoordelijkheid, zelfstandigheid)?
- Is er iets dat opvalt, positief of negatief?
Alles wat die vragen niet helpt beantwoorden, leidt af. Daarom is de opbouw van je cv belangrijker dan de vormgeving. Een strak Word-document met duidelijke kopjes wint het bijna altijd van een creatief ontwerp waarin de recruiter je laatste functie moet zoeken.
De opbouw van een cv, rubriek voor rubriek
Een cv in Nederland en Vlaanderen volgt meestal deze volgorde. Werk.nl noemt dezelfde rubrieken: persoonlijke gegevens, profiel, werkervaring, opleiding, nevenactiviteiten en vaardigheden.
Persoonlijke gegevens
Naam, woonplaats, telefoonnummer, e-mailadres en eventueel je LinkedIn-profiel. Je volledige adres, geboortedatum, nationaliteit en burgerlijke staat zijn voor de eerste selectie niet nodig. Laat ze weg, tenzij de vacature erom vraagt. Gebruik een zakelijk e-mailadres met je eigen naam erin.
Over de foto: in Nederland zie je hem vaak, maar hij is niet verplicht. De VDAB raadt aan om alleen een foto toe te voegen als de vacature erom vraagt, met uitzondering van functies waar presentatie een grote rol speelt, zoals onthaal. Twijfel je, laat hem dan weg. Een slechte foto doet meer kwaad dan geen foto.
Persoonlijk profiel
Het profiel staat direct onder je gegevens en is de enige plek waar je in lopende tekst vertelt wie je bent. Werk.nl adviseert vier tot zes regels, afgestemd op de vacature. Beantwoord daarin drie dingen: wat voor professional je bent, waar je sterk in bent (met bewijs) en wat je zoekt.
Vermijd lege bijvoeglijke naamwoorden als "gedreven", "flexibel" en "teamspeler". Iedereen schrijft ze, dus niemand onthoudt ze. Vervang ze door iets wat je kunt aantonen.
Zwak: Gedreven en resultaatgerichte professional met een passie voor klanten.
Sterker: Klantenservicemedewerker met vier jaar ervaring in een team van twaalf collega's bij een energieleverancier. Sterk in het oplossen van complexe klachten aan de telefoon en in het inwerken van nieuwe collega's. Op zoek naar een rol als teamcoach.
Werkervaring
Dit is de rubriek die het zwaarst weegt. Zet je ervaring omgekeerd chronologisch, dus je huidige of laatste functie bovenaan. Dat is ook het advies van de VDAB. Per functie noteer je:
- functietitel
- werkgever en plaats
- periode (maand en jaar)
- drie tot vijf regels met taken én resultaten
Het verschil tussen een gemiddeld en een sterk cv zit vrijwel altijd in die laatste regel. Taken vertellen wat je moest doen, resultaten vertellen wat je ervan maakte.
Opleiding
Vermeld je hoogst afgeronde opleiding, het niveau (bijvoorbeeld mbo 4, hbo-bachelor, wo-master), de onderwijsinstelling en het jaar van afronding. Heb je een afstudeeropdracht die relevant is voor de vacature, noem die dan in één regel. Cursussen en certificaten kun je in een aparte rubriek zetten als het er meer dan twee zijn.
Vaardigheden en talen
Noem vaardigheden die de vacature vraagt en die je ook echt beheerst: software, systemen, talen met niveau (moedertaal, vloeiend, goed, basis). Een lijst van twintig vaardigheden zonder context overtuigt minder dan zes die terugkomen in je werkervaring.
Nevenactiviteiten en hobby's
Vrijwilligerswerk, bestuursfuncties en sport op niveau kunnen iets zeggen over verantwoordelijkheid en doorzettingsvermogen. "Lezen, reizen en koken" zegt weinig. Houd deze rubriek kort en kies wat iets toevoegt.
Voorbeeld: een werkervaringsblok voor en na
Zo ziet een typisch blok eruit bij iemand die solliciteert op een functie als planner.
Voor:
Medewerker logistiek – Distributiecentrum Waalwijk, 2021 – heden
- Verantwoordelijk voor de planning
- Contact met vervoerders
- Diverse administratieve taken
- Meedenken over verbeteringen
Na:
Medewerker logistiek / planner – Distributiecentrum Waalwijk, maart 2021 – heden
- Plan dagelijks de uitgaande ritten voor ongeveer veertig winkels in Zuid-Nederland
- Stem af met vijf vaste vervoerders over capaciteit en vertragingen
- Stelde een nieuwe indeling van de laadperrons voor, waardoor wachttijden voor chauffeurs merkbaar korter werden
- Werk dagelijks in SAP en Excel; train nieuwe collega's in het planningssysteem
Wat is er veranderd? De functietitel sluit beter aan bij de vacature (zonder te overdrijven), de periode is preciezer, en elke regel begint met een actief werkwoord. Schaal en context staan erin: hoeveel winkels, hoeveel vervoerders. Heb je harde cijfers, gebruik ze. Heb je ze niet, verzin ze dan niet. Een recruiter of hiring manager vraagt er in het gesprek naar.
Afstemmen op de vacature
Een cv dat je voor elke vacature ongewijzigd verstuurt, is bijna altijd minder sterk dan een cv dat je tien minuten aanpast. Zo doe je dat snel:
- Markeer in de vacature de vijf eisen die het vaakst of het eerst genoemd worden.
- Controleer of elk van die eisen terugkomt in je profiel of werkervaring.
- Gebruik dezelfde woorden als de werkgever, als ze kloppen. Vraagt de vacature om "stakeholdermanagement", schrijf dan niet alleen "overleg met afdelingen".
- Schuif minder relevante functies naar achteren of vat ze samen in één regel.
Grote werkgevers gebruiken vaak een sollicitatiesysteem dat je cv uitleest. Een eenvoudige opmaak zonder tekstvakken, tabellen in tabellen of tekst in afbeeldingen voorkomt dat informatie verloren gaat.
Vormgeving: rustig en scanbaar
De VDAB adviseert een zakelijk lettertype zoals Arial of Verdana, duidelijke tussenkopjes en voldoende witruimte. Een paar vuistregels die in de praktijk goed werken:
- lettergrootte 10 tot 12 punt voor de tekst
- één kleur als accent, niet meer
- consequente datumnotatie (bijvoorbeeld "mrt 2021 – heden")
- maximaal twee A4; voor starters is één pagina vaak genoeg
Sla je cv op als pdf met je naam in de bestandsnaam. Werk.nl geeft hetzelfde advies voor je brief: zo blijft de opmaak overeind, ongeacht welk programma de ontvanger gebruikt.
Een gat in je cv
Een periode zonder werk, door ziekte, mantelzorg, een reis of een lastige arbeidsmarkt, is geen ramp. Recruiters zien het, dus je kunt er beter zelf iets over zeggen. Vermeld de periode kort en neutraal, bijvoorbeeld "2023 – 2024: zorg voor familielid, daarnaast cursus boekhouden afgerond". In het gesprek leg je het verder uit, als ernaar gevraagd wordt.
Je cv op werk.nl
Sta je ingeschreven bij UWV, dan kun je je cv ook op werk.nl zetten, zodat werkgevers je kunnen vinden. Je uploadt daar geen eigen bestand; je vult je gegevens in via de Werkmap. Werk.nl adviseert om minstens drie beroepen in te vullen en je telefoonnummer te vermelden, omdat werkgevers je zoeken op de woorden in je titel en presentatie. In Vlaanderen werkt Mijn VDAB op een vergelijkbare manier.
Checklist voordat je op verzenden drukt
- Staat je laatste of huidige functie bovenaan?
- Bevat elk werkervaringsblok minstens één resultaat, geen alleen taken?
- Komen de vijf belangrijkste eisen uit de vacature terug?
- Is het profiel vier tot zes regels en specifiek voor deze functie?
- Zijn datums, spelling en opmaak overal consequent?
- Heeft iemand anders je cv gelezen? UWV raadt aan om je cv samen met iemand te maken die doorvraagt over je werk.
- Is het bestand een pdf met je naam erin?
Een sterk cv brengt je bij het gesprek, en vaak ook bij een online test. Veel werkgevers laten kandidaten na de cv-selectie een capaciteitentest maken. In het artikel over aptitude tests voor sollicitanten lees je wat je kunt verwachten, en met de gratis oefentests kun je alvast proberen hoe zo'n test aanvoelt.
Wil je verder lezen? Bekijk ook hoe je een motivatiebrief schrijft, hoe je een cv zonder werkervaring opbouwt en hoe het complete sollicitatieproces verloopt. Voor het gesprek zelf helpt de STAR-methode om de resultaten op je cv concreet toe te lichten.
Veelgestelde vragen
Hoe lang mag een cv zijn?
Houd het bij één tot twee A4. De VDAB adviseert dezelfde lengte, omdat een werkgever maar enkele seconden besteedt aan de eerste screening. Een starter heeft vaak genoeg aan één pagina.
Moet er een foto op mijn cv?
Het hoeft niet. In Nederland zie je vaak wel een foto, maar hij is nergens verplicht. De VDAB raadt aan alleen een foto toe te voegen als de vacature erom vraagt. Kies je er wel voor, gebruik dan een rustige, professionele foto en geen selfie of vakantiekiekje.
Hoe lang moet een persoonlijk profiel zijn?
Werk.nl adviseert vier tot zes regels. Schrijf wie je bent als professional, wat je kunt en wat je zoekt, en pas het profiel aan op de vacature.
Zet ik referenties op mijn cv?
Meestal niet. De gangbare formule is dat referenties op verzoek beschikbaar zijn. Vraag je referenten vooraf om toestemming, zodat ze niet verrast worden door een telefoontje.
In welk bestandsformaat stuur ik mijn cv?
Stuur een pdf met een duidelijke bestandsnaam, bijvoorbeeld cv-voornaam-achternaam.pdf. Zo blijft de opmaak intact. Vraagt een werkgever om Word, volg dan die instructie.
Over de auteur
Ingmar van Maurik is specialist in test- en sollicitatievoorbereiding en helpt kandidaten om beter te presteren in selectieprocedures.
